วีดีโอ 4.3 จริยธรรมในการประกอบธุรกิจ

หน่วยที่ 4 คุณลักษณะของผู้ประกอบการ 

4.3 จริยธรรมในการประกอบธุรกิจ

จริยธรรมทางธุรกิจ คือ แนวปฏิบัติหรือตัวกำหนดว่าสิ่งใดถูก สิ่งใดผิด หรือสิ่งใดเหมาะสมในการทำงาน เป็นการศึกษาว่าธุรกิจควรดำเนินการอย่างไรเมื่อต้องเผชิญกับประเด็นขัดแย้งทางจริยธรรม หรือ สถานการณ์ความขัดแย้งต่างๆที่อาจเกิดขึ้น รวมถึงวิธีการควบคุมธุรกิจ บทบาทของธุรกิจในประเด็นทางสังคม และอื่น ๆ

จริยธรรม เป็นหลักคุณธรรมและความถูกต้องที่ผู้ประกอบการต้องยึดถือในการดำเนินธุรกิจ การดำเนินธุรกิจด้วยการปฏิบัติอย่างเป็นธรรมกับผู้ ที่เกี่ยวข้องในทุกๆ ฝ่ายที่มีส่วนได้ส่วนเสีย ทั้งภายในและภายนอกองค์การ ชุมชน และสิ่งแวดล้อม เป็นต้น

ความสำคัญของจริยธรรมในการประกอบธุรกิจ ประกอบไปด้วย

1. สร้างความน่าเชื่อถือและความไว้วางใจ: การดำเนินธุรกิจด้วยความซื่อสัตย์และโปร่งใส ช่วยสร้างความไว้วางใจระหว่างองค์กรกับลูกค้า คู่ค้า และผู้มีส่วนได้เสียอื่น ๆ 

2. ส่งเสริมภาพลักษณ์ที่ดีขององค์กร: เพราะเมื่อองค์กรปฏิบัติตามจริยธรรมจะได้รับการยอมรับและเคารพจากสังคม ซึ่งส่งผลดีต่อภาพลักษณ์และความสำเร็จในระยะยาว 

3. ลดความเสี่ยงทางกฎหมาย: การปฏิบัติตามจริยธรรมจะช่วยลดโอกาสในการเผชิญปัญหาทางกฎหมายที่อาจเกิดขึ้นจากการกระทำที่ไม่ถูกต้อง 

องค์ประกอบสำคัญของจริยธรรมในการประกอบธุรกิจ

1.       รักษาคำมั่นสัญญา เพื่อสร้างความไว้วางใจระหว่างธุรกิจกับลูกค้าและคู่ค้า

2.       ความยุติธรรม: การปฏิบัติต่อทุกฝ่ายอย่างเท่าเทียม ไม่เลือก

3.       ปฏิบัติ และหลีกเลี่ยงการฉ้อฉลหรือการกระทำที่ไม่เป็นธรรม ความรับผิดชอบต่อสังคมและสิ่งแวดล้อม: การดำเนินธุรกิจที่ไม่ทำลายทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม และมีส่วนร่วมในการพัฒนาสังคม

4.       ความเคารพและให้เกียรติ: การเคารพสิทธิและศักดิ์ศรีของบุคคลทุกคน ทั้งพนักงาน ลูกค้า และคู่ค้า   

5.       ความโปร่งใสและการปฏิบัติตามกฎหมาย: การดำเนินธุรกิจอย่างโปร่งใส ปฏิบัติตามกฎหมายและระเบียบข้อบังคับที่เกี่ยวข้อง ความรับผิดชอบต่อพนักงาน: การให้ค่าตอบแทนที่เหมาะสม สวัสดิการที่ดี และโอกาสในการพัฒนาตนเองแก่พนักงาน 

6.       การปฏิบัติต่อคู่แข่งอย่างเป็นธรรม: การหลีกเลี่ยงการกระทำที่ไม่เป็นธรรมต่อคู่แข่ง เช่น การให้ร้ายหรือการขโมยความลับทางการค้า 

จริยธรรมที่ผู้ประกอบการในยุคดิจิทัล ควรตระหนักอยู่เสมอ มีดังนี้

1. ความเป็นส่วนตัวของข้อมูลลูกค้า (Customer Privacy) ผู้ประกอบการต้องไม่ใช้ข้อมูลลูกค้าโดยไม่ได้รับอนุญาต  หากลูกค้าลงทะเบียนซื้อของออนไลน์ ผู้ประกอบการต้องแจ้งให้ชัดว่า จะนำข้อมูลไปใช้ทำอะไรบ้าง เช่น ส่งโปรโมชั่น, จัดส่งสินค้า หรืออย่างอื่น  ห้ามขายหรือส่งต่อข้อมูลให้บุคคลที่สามโดยไม่แจ้งลูกค้า และที่สำคัญที่สุดผู้ประกอบการต้องมีระบบป้องกันข้อมูลรั่วไหล เช่น การเข้ารหัสและใช้รหัสผ่านที่ปลอดภัย 

2. ความโปร่งใสในการโฆษณาและรีวิว (Transparency in Advertising) ห้ามโฆษณาเกินจริง หลอกลวง หรือใช้ข้อความชวนเชื่อที่ทำให้ลูกค้าเข้าใจผิดามจ้างรีวิวปลอม หรือใช้ Influencer โดยไม่เปิดเผยว่าได้รับค่าจ้าง 

3. ความยุติธรรมในการซื้อขาย (Fair E-Commerce Practices) คือ ผู้ประกอบการต้องมีข้อมูลสินค้าหรือบริการที่ชัดเจน ไม่ปกปิดเงื่อนไข แจ้งราคาที่แท้จริง ไม่มีค่าธรรมเนียมแฝง  หากมีการคืนเงินต้องคืนเงินตามนโยบายหากลูกค้าไม่พอใจตามเงื่อนไขที่กำหนด 

4. การไม่ใช้ข้อมูลเพื่อเอาเปรียบคู่แข่ง (Digital Competition Ethics) ห้ามแอบขโมยข้อมูลของคู่แข่ง เช่น ราคาขาย แผนการตลาด หรือฐานลูกค้า ห้ามใช้วิธีโจมตีคู่แข่งด้วยข่าวปลอม หรือ Fake Newsหรือ Bot รีวิวในทางเสียหาย

เพื่อให้แน่ใจว่าภายในองค์กรมีทัศนคติทางจริยธรรมที่สอดคล้องกันตั้งแต่ระดับผู้บริหารไปจนถึงพนักงาน ช่วยให้มั่นใจได้ว่าทุกคนจะได้รับการปฏิบัติด้วยความเคารพ ยุติธรรม และซื่อสัตย์ ซึ่งสิ่งสำคัญที่สุดของการมีจริยธรรมทางธุรกิจ คือ ช่วยให้ธุรกิจดำเนินไปภายใต้ขอบเขตของกฎหมาย และเพื่อให้แน่ใจว่าทุกคนในองค์กรจะไม่ไปก่ออาชญากรรมหรือสร้างความเดือดร้อนทั้งต่อพนักงานกันเอง ลูกค้า ผู้บริโภครายเล็กและรายใหญ่ หรือบุคคลอื่นๆ หากสามารถดำเนินงานตามแนวทางจริยธรรมทางธุรกิจได้ดี จะส่งผลต่อองค์กรคือ

 1. ภาพลักษณ์ขององค์กร

 2. การดึงดูดนักลงทุน

 3. พนักงานเกิดความพึงพอใจ

 4. สินค้าหรือบริการมีคุณภาพ

ผู้ประกอบการที่ดีควรมีความซื่อสัตย์ โปร่งใส เคารพลูกค้า และความรับผิดชอบต่อสังคม